MERAK ETTİKLERİNİZ

Engelli sürücülere 2016 yılına kadar H sınıfı sürücü belgesi verilirken, 2016 yılından itibaren B sınıfı- engelli ibareli ehliyetler kullanılmaya başlanmıştır.

Engelli sürücü ehliyeti alabilmek için sürücü adaylarının engel durumunu belirten ve engelli sürücü belgesi alabileceklerine dair bilgininde bulunduğu sağlık raporunu ibraz etmeleri gerekmektedir. Ayrıca engelli ehliyeti alabilmek için öncelikle 17 yaşını bitirmiş olmak ve en az ilkokul mezuniyeti olma şartı da aranmaktadır.

Yazılı ehliyet sınavını geçen engelli sürücü adayları ardından engel durumlarına uygun donanımlı direksiyon eğitimini aldıkları özel aparatlı araçlar ile uygulama sınavına girerler. Sınav süreleri ve direksiyon sınav süreleri diğer sürücü adaylarıyla aynıdır.

Engelli sürücü adayı sadece tam teşekküllü devlet hastanesinden alacağı sağlık raporunda yazan engeline uygun özel aparatlı ya da engeline göre sadece otomatik vitesli araç kullanabilir. Burada önemli olan sağlık raporunda yazan bilgilerdir. Örneğin; sadece sağ ayağında problem olan engelli sürücüler otomatik vitesli araçları kullanabilir; fakat özel donanımlı araç kullanabilir diye yazılı olan sürücüler sadece özel aparatlı araçları kullanır başka araçları kullanamaz.

Daha önce sürücü belgesi olan fakat bir kaza ya da hastalıktan dolayı engelli durumuna gelen bireyler yazılı sınava tabi tutulmazlar ve sağlık durumlarıyla ilgili özel donanımlı araçlarla direksiyon sınavına girip B sınıfı engelli ibareli ehliyetlerini alabilirler.

İşitme engelli sürücü adayları için sürücü kursunda valilikçe görevlendirilen bir uzman eşliğinde teorik ve direksiyon eğitimi verilebilir. Uzman kişiler özel metotlar ile bilgileri sürücü adayına anlatırlar. Aynı şekilde konuşma engelli olan sürücü adayları için iletişim kurma alanında belgesi olan personel görev alır.

Engelli Sürücüler için ÖTV (Özel Tüketim Vergisi) Muafiyeti

Araç almak isteyen engelli sürücülerin bayilerimize gelirken yanlarında bulunması gereken belgeler aşağıdaki gibidir:

  • Yeni kodlu engelli sürücü belgesi
  • Devlet hastanesinden alınan, ÖTV muafiyet hakkı ve kullanılması gereken aparatın belirtildiği sağlık kurulu raporu.

Sağlık raporunda sadece sol alt ekstremitede (ayak veya bacakta) engeli olduğu belirtilen malul ve engellilerin otomatik vitesli taşıtlarının, başka özel tertibat yapılmasına gerek kalmadan, malul ve engelli adına kayıt ve tescil edildiği tarihten itibaren Özel Tüketim Vergisi’nden (ÖTV) istisna olur.

Engelli Yolcular için ÖTV (Özel Tüketim Vergisi) Muafiyeti

Aracı kendisi kullanamayacak olan engelliler adına araç almak isteyen yakınlarının bayilerimize gelirken yanlarında bulundurması gereken belgeler:

  • Devlet hastanesinden alınmış %90 ve üstünde engellilik derecesi olduğunu gösteren rapor (ağır engelli, zihinsel engelli veya süreğen hastalığı olup aracı kendisi süremeyecek durumda yolcu engelliler bu kapsamda değerlendirilir).
  • Vergi dairesinden alınan muafiyet yazısı.
  • Vergi dairesi tarafından araç alımında mahkemece vasi ve/veya ek vasi kararı alınması istenmiş ise, mahkeme kararının aslı.

Malul ve engellilerin adlarına kayıtlı taşıtları ile diğer malul ve engellilerin, bu durumlarına uygun hale getirilmiş özel tertibatlı taşıtları satın almaları durumunda Özel Tüketim Vergisi’nden (ÖTV) istisna edilmiştir.

Güncel ÖTV (Özel Tüketim Vergisi) muafiyeti yönetmeliğini aşağıda bulabilirsiniz.

MALUL VEYA ENGELLİLERİN TAŞIT ALIMLARINDA İSTİSNA HAKKINDA ÖTV(II) SAYILI LİSTE UYGULAMA GENEL TEBLİĞİNDE DEĞİŞİKLİK (5 SERİ NOLU) TEBLİĞ

Hazine ve Maliye Bakanlığı (Gelir İdaresi Başkanlığı) tarafından 31 Aralık 2018 gün ve 30642 (3. Mükerrer) sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Özel Tüketim Vergisi (II) Sayılı Liste Uygulama Genel Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Seri No: 5)’de Malul ve Engellilerin taşıt alımında olan 247.000 TL ÖTV istisnası 01.01.2021 tarihinden itibaren 330.800 TL’ye çıkarılmıştır.

İlgili Genel Tebliğin ilgili kısımlarına aşağıda yer verilmiş olup, değişen kısımların üzeri çizilmiş ve değişiklik kalın harflerle ilave edilmiştir.

1.Malul veya Engellilerin Taşıt Alımlarında İstisna

1.2. Engellilik Derecesi %90 veya Üzerinde Olanların Taşıt Alımlarında İstisna

1.2.1. Taşıtta Tadilat Aranmayan İstisna Uygulaması

Özel Tüketim Vergisi Kanunu’nun 7’nci maddesinin birinci fıkrasının (2) numaralı bendinin (a) alt bendi uyarınca, Kanuna ekli (II) sayılı listedeki kayıt ve tescile tabi mallardan, Türk Gümrük Tarife Cetvelinin,

87.03 tarife pozisyonunda yer alan, motor silindir hacmine bakılmaksızın, hesaplanması gereken Özel Tüketim Vergisi ve diğer her türlü vergiler dahil bedeli 330.800 TL’nin altında olan binek otomobil, panelvan, pickup, arazi taşıtı, ATV, jeep, steyşın vagon vb. taşıtların,

87.04 tarife pozisyonunda yer alan, eşya taşımaya mahsus, 2800 cm³ veya altında motor silindir hacmine sahip van, panelvan, kamyonet, pickup vb. taşıtların,

87.11 tarife pozisyonunda yer alan, motor silindir hacmine bakılmaksızın motosikletlerin engellilik derecesi %90 veya daha fazla olan malul veya engelliler tarafından beş yılda bir defaya mahsus olmak üzere ilk iktisabı ÖTV’den müstesnadır. Bu istisnadan yararlanmak için, taşıtın özel tertibatlı olması ve malul veya engellinin taşıtı bizzat kullanması şartı aranmaz.

1.3. Engelli Sürücü Belgesine Sahip Olanların Taşıt Alımlarında İstisna

Özel Tüketim Vergisi Kanunu’nun 7’nci maddesinin birinci fıkrasının (2) numaralı bendinin (c) alt bendi uyarınca, (II) sayılı listedeki kayıt ve tescile tabi mallardan, Türk Gümrük Tarife Cetvelinin,

87.03 tarife pozisyonunda yer alan, (Değişik ibare: RG 27/12/201730283 Yürürlük:1/1/2018) motor silindir hacmine bakılmaksızın, hesaplanması gereken özel tüketim vergisi ve diğer her türlü vergiler dâhil bedeli 330.800 TL’nin altında olan binek otomobil, panelvan, pickup, arazi taşıtı, ATV, jeep, steyşın vagon vb. taşıtların,

87.04 tarife pozisyonunda yer alan, eşya taşımaya mahsus, 2800 cm³ veya altında motor silindir hacmine sahip van, panelvan, kamyonet, pickup vb. taşıtların,

87.11 tarife pozisyonunda yer alan, motor silindir hacmine bakılmaksızın, motosikletlerin bizzat kullanmak amacıyla engelliliğine uygun hareket ettirici özel tertibat yaptıran malul veya engelliler tarafından ilk iktisabı ÖTV’den müstesnadır.

5. İthalat İstisnaları

5.1. Özel Tüketim Vergisi Kanunu’nun 7’nci Maddesinin 1’inci Fıkrasının (6) Numaralı Bendi Uyarınca, Gümrük Kanunu’nun;

  • 167’nci maddesine (5 numaralı fıkrasının (a) bendi ile 7 numaralı fıkrası hariç olmak üzere),
  • Geçici ithalat rejimine,
  • Hariçte işleme rejimine,
  • Geri gelen eşyaya ilişkin hükümleri kapsamında gümrük vergisinden muaf veya müstesna olan malların ithali ÖTV’den istisnadır.

Gümrük Kanunu’nun 167’nci maddesinin (5) numaralı fıkrasının (a) bendi uyarınca, gerçek kişiler tarafından serbest dolaşıma sokulacak şahsi eşyadan, yerleşim yerlerini Türkiye Gümrük Bölgesine nakledenlere ait, alındığı tarihte üç yaşından büyük olmayan kullanılmış motorlu veya motorsuz özel nakil vasıtalarının ithali gümrük vergisinden muaftır. Ancak, söz konusu düzenleme, Özel Tüketim Vergisi Kanunu’nun 7’nci maddesinin birinci fıkrasının (6) numaralı bendinde yer alan parantez içi hükümle ithalat istisnalarından hariç tutulduğundan, yerleşim yerlerini ülkemize nakleden gerçek kişilerin, yanlarında getirdikleri (II) sayılı liste kapsamındaki taşıtlar dolayısıyla, ilgili gümrük idaresine ÖTV beyan edilmesi ve ödenmesi gerekir.

Gümrük Kanunu’nun 167’nci maddesinin (12) numaralı fıkrasının (a) bendi uyarınca malul ve engellilerin kullanımına mahsus eşya gümrük vergilerinden muaftır. Ancak, Özel Tüketim Vergisi Kanunu’nun 7’nci maddesinin birinci fıkrasının (6) numaralı bendinde yer alan parantez içi hükümle, aynı kanuna ekli 87.03 G.T.İ.P numarasında “diğerleri” satırı altında yer alan taşıtlardan, özel tüketim vergisi ve katma değer vergisi dahil gümrük vergilerine ilişkin istisna uygulanmaması durumunda belirlenecek gümrüklenmiş değeri 330.800 TL’yi (söz konusu tutar, her yıl bir önceki yıla ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre belirlenen yeniden değerleme oranında artırılmak suretiyle uygulanır.) aşanlar ithalat istisnasından hariç tutulmuştur. Buna göre bu istisna kapsamında, bedeli söz konusu tutarın altında olan taşıtların iktisap edilmesi mümkündür. Gümrüklenmiş değeri bu şekilde belirlenen, tutarı aşan taşıt ithal etmek isteyen malul veya engellilerce, ilgili gümrük idaresine özel tüketim vergisinin beyan edilip ödenmesi gerekir.

ÖTV muafiyetiyle alınan araçlarda MTV muafiyeti de geçerli olmaktadır.

Araç kullanımı süresince MTV muafiyetinin devamı için süreli sağlık kurulu raporlarının süresinin bitmesinden 1 ay önce rapor yenilenerek vergi dairesine teslim edilmelidir.

ENGELLİ SÜRÜCÜ BELGESİ ALIMI

Hayır, önemli olan B sınıfı- engelli ibrazlı sürücü olabilir diye raporunuzun olması ve aracınızda bulunması gereken aparatların bu raporda belirtilmesidir.
Daha önce sürücü belgesi olan fakat bir kaza ya da hastalıktan dolayı engel oluşan kişiler sağlık durumlarıyla ilgili özel donanımlı araçlarla direksiyon sınavına girip Engelli Sürücü belgesi alırlar.
İşitme engelli sürücü adayları için sürücü kursunda valilikçe görevlendirilen bir uzman eşliğinde teorik ve direksiyon eğitimi verilebilir. Bu uzman kişiler özel metotlar ile bilgileri sürücü adayına anlatırlar. Aynı şekilde konuşma engelli olan sürücü adayları için iletişim kurma alanında belgesi olan personel görev alır.
Eski H sınıfı ehliyet, yeni yönetmeliğe göre B sınıfı engelli sürücü belgesi olarak değiştirilmelidir. Engelli sürücü belgesinin olması ÖTV muafiyeti ile araç almak için yeterlidir.
Hayır. Engelli sürücü olmak için aparatlı araç zorunludur. Ancak sol bacak ampüteyse otomatik vitesli araç aparatsız kullanılabilir. Sağ ayak ampüteyse sol ayak aparatı takılır. Kollar ve ellerden biri yoksa olan tarafa silecek ya da sinyal aparatı takılır.

ÖZEL TÜKETİM VERGİSİ MUAFİYETİ

Hazine ve Maliye Bakanlığı (Gelir İdaresi Başkanlığı) tarafından 31 Aralık 2020 gün ve 30642 (3.Mükerrer) sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Özel Tüketim Vergisi (II) Sayılı Liste Uygulama Genel Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Seri No: 5)’de Malul ve Engellilerin taşıt alımında 01.01.2021 tarihinden itibaren 330.800 TL olmuştur. Her yıl başında yeniden değerlendirme oranında arttırılmaktadır.

Engellilik oranı %90 ve üzerinde olan malul ve engellilerin yaşıyla ilgili bir sınırlama olmayıp, engellilik derecesi (tüm vücut fonksiyon kaybı oranı) %90’ın üzerinde olan engelli 18 yaşın altı çocuklar tarafından ilk iktisap edilecek araçta da ÖTV istisnasından yararlanılması mümkündür. Ancak 18 yaşın altında ÖKGV (özel koşul gereksinimi vardır) raporu olan yani oran olarak yüzde 90 - 99 arasına tekabül eden işitme engelli veya farklı engeli olan bazı çocuklar doktor raporuna bağlı olarak 18 yaşından sonra bu haklarını kullanamıyorlar.
İstisnadan yararlanılarak ilk iktisabı yapılan aracın, deprem, heyelan, sel, yangın veya kaza sonucu kullanılamaz hale gelmesi nedeniyle hurdaya ayrılması halinde, bu aracın ilk iktisap tarihinden itibaren beş yıl geçmemiş olsa dahi - aynı koşullarla - bir başka aracın ilk iktisabında da istisnadan yararlanılabilecektir.
Kanunun 7/2’nci maddesinde düzenlenen istisnadan yararlanan malul ve engellilerin bu kapsamda iktisap ettikleri araçları 5 yıldan fazla kullanarak bir başkasına satması durumunda, aracı alan kişi tarafından ÖTV ödenmeyecektir.
İstisnadan yararlanarak adlarına bir taşıt aracı tescil edilenlerin, ilk iktisap tarihinden itibaren 5 yıl süresince ÖTV ödemeden taşıt aracı satın almaları veya ithal etmeleri mümkün değildir. Ancak, istisna kapsamında iktisap edilen araçların, ilk iktisabından sonra deprem, heyelan, sel, yangın veya kaza sonucu kullanılamaz hale gelmesi nedeniyle hurdaya çıkarılması halinde beş yıllık süre dolmaksızın yeniden istisnadan yararlanılması mümkündür.
Malul ve engelliler; tüm vergiler dahil 2021 yılı için 330.800.-TL’yi aşmayan binek otomobilleri ve esas itibariyle insan taşımak üzere imal edilmiş diğer motorlu taşıtlar (station vagon, arazi taşıtı ve suv araçlar dahil), motor silindir hacmi 2.800 cm³'ü aşmayan eşya taşımaya mahsus taşıtlar, motosikletler, mopedler ve bir yardımcı motoru bulunan tekerlekli taşıtları özel tertibat yapılma şartı olsun veya olmasın ÖTV ödemeden iktisap edebileceklerdir.
Cevap : Ruhsata isim yazdırmaya gerek yoktur. Bu konuya ilişkin 17 Nisan 2015 tarihinde Karayolları Trafik Yönetmeliği’nde değişiklik yapılmasına dair yönetmelik yayınlandı ve engelliler adına tescilli araçları kimlerin kullanabileceğine dair yeni düzenlemeler getirildi. Buna göre:
  1. %90 ve üzeri raporu olan kişi adına yurt içinden alınan aracı herkes kullanabilir. Bu konuda "3. derece yakınlar" vb. hiçbir kısıtlama kalmadı. Yurt dışından alınan araçlar için ise 3. derece yakın sınırı devam ediyor.
  2. H sınıfı sürücü belgesi bulunup kendi aracını kullanan kişilerin özel donanımlı araçlarını, benzer sakatlığı bulunan ve H sınıfı sürücü belgesine sahip kişiler de kullanabilir.
  3. Özel donanımı olmayan otomatik vitesli araçları herkes kullanabilir. Bu konuda sınırlama kaldırılmıştır.
  4. Araçta özel donanım varsa ve bu özel donanım takılırken aracın orijinal ve teknik donanımlarında hiçbir değişiklik yapılmamışsa yani özel donanım ilaveten takılmışsa bu aracı, aracın sahibinin eşi, üçüncü dereceye kadar kan ve sıhri hısımlarından bir sürücü veya noterce düzenlenmiş iş akdine bağlı olarak istihdam edilen bir sürücü kullanabilir.
    Burada geçen 3. derece yakınlar ibaresinin kapsamı aşağıdaki gibidir
Kan Hısımları Sıhri (Kayın) Hısımlar Birinci Derecede Kan Hısımları Kişinin;
  • Çocukları ve eşleri,
  • Annesi ve eşleri,
  • Babası ve eşleri.
Birinci Derecede Sıhri (Kayın) Hısımlar Kişinin;
  • Eşinin Annesi ve eşleri,
  • Eşinin Babası ve eşleri.
İkinci Derecede Kan Hısımları Kişinin;
  • Kardeşleri ve eşleri,
  • Torunları ve eşleri,
  • Büyük annesi ve eşleri,
  • Büyük babası ve eşleri.
İkinci Derecede Sıhri (Kayın) Hısımlar Kişinin;
  • Eşinin kardeşleri (kayın, baldız, görümce) ve eşleri,
  • Eşinin büyük annesi ve eşleri,
  • Eşinin büyük babası ve eşleri.
Üçüncü Derecede Kan Hısımları Kişinin;
  • Kardeşinin çocukları (yeğenleri) ve eşleri,
  • Dayısı ve eşleri,
  • Amcası ve eşleri,
  • Halası ve eşleri,
  • Teyzesi ve eşleri.
Üçüncü Derecede Sıhri (Kayın) Hısımlar Kişinin;
  • Eşinin kardeş çocukları (kayın, baldız ve görümce çocukları) ve eşleri,
  • Eşinin dayısı ve eşleri,
  • Eşinin amcası ve eşleri,
  • Eşinin halası ve eşleri,
  • Eşinin teyzesi ve eşleri.
NOT: Evlatlık, öz çocukla aynı hükümlere tabidir.
Araçlarda indirim söz konusu değildir; bu, devletin araca muafiyeti nedeniyle yansıtmadığı özel tüketim vergi (ÖTV) tutarıdır. ÖTV oranı, araçların motor gücü ve vergi matrah değerine göre değişkenlik gösterir. Engellilik oranıyla ÖTV oranının ilişkisi yoktur.
Hasta kişi hayatını tek başına sürdüremiyorsa ve sağlık kurulu raporunda da ÖTV muafiyetli araç alınabilir kararı varsa kendisi kullanmamak şartıyla araç alınabilir.
Hayır geçerli değil. Türkiye’deki bir sağlık kurulundan rapor alması gerekmektedir.
Engelliler adına kredi şartları farklı uygulamalara tabidir. Kredi alınacak kurum ile görüşülmesi gerekmektedir.

MOTORLU TAŞITLAR VERGİSİ MUAFİYETİ

ÖTV muafiyeti ile araç alan malûl ve engellilerin adlarına kayıtlı taşıtları ile diğer malûl ve engellilerin, bu durumlarına uygun hale getirilmiş özel tertibatlı taşıtları motorlu taşıtlar vergisinden istisna edilmiştir.
Engelli sürücü belgesi olan malul ve engelliler, bu durumlarını tam teşekküllü devlet hastanesinden alınan sağlık kurulu raporu ile belgelendirmeleri ve kendi adlarına kayıt ve tescilli olan taşıtların engellilik haline uygun özel tertibatlı veya özel tertibatlı hale getirilmiş taşıtlar olduğunu belirten "Motorlu Araç Tescil Belgesi"nin ilgili tescil kuruluşlarınca onaylanmış örneği ile "Araçlar İçin Teknik Belge" ve "Proje Raporu"nun aslı veya noter onaylı örneğini ilgili vergi dairesine ibraz etmeleri halinde istisna hükmünden yararlanabileceklerdir.
İstisnadan yararlanmak isteyen malul ve engellilerin, "Malul ve Engelliler Adına Kayıt ve Tescilli Taşıtlarda Motorlu Taşıtlar Vergisi İstisnası Bildirim Formu"nu gerekli olan diğer belgelerle birlikte ilgili vergi dairesine vermeleri gerekmektedir.
Sağlık raporunda sadece sol alt ekstremitede (ayak veya bacakta) engelliliği olduğu belirtilen malul ve engellilerin otomatik vitesli taşıtlarının başkaca özel tertibat yapılmasına gerek olmaksızın, malul ve engelli adına kayıt ve tescil edildiği tarihten itibaren motorlu taşıtlar vergisinden istisna olur.

DİĞER

Yönetmeliğe göre engelli yolcu adına alınan araçlarda engelli araçta olmadan araç kullanılamamaktadır.
Zihinsel yetersizliği olan bireyler ve yaşlılar adına karar vermesi amacıyla mahkemeler tarafındanvasi ataması yapılır. Vasilik için hukuk mahkemelerine başvurmak gerekmektedir.
ÖTV muafiyeti ile alınan araçlarda engelli sürücülerin araçlarında aparat olması gerekmektedir.

DİĞER SORULARINIZ İÇİN BİZİMLE İLETİŞİME GEÇİN

TOFAŞ Türk Otomobil Fabrikası Anonim Şirketi Müşteri Kişisel Verilerinin İşlenmesine ilişkin Aydınlatma Metni kapsamında, kişisel verilerimin pazarlama süreçleri kapsamında; Tofaş tarafından sunulan ürün ve hizmetlerin beğenilerime, kullanım alışkanlıklarıma ve ihtiyaçlarıma göre özelleştirilmesi amacıyla işlenmesini ve bu kapsamda yukarıda belirtilen iletişim bilgilerime reklam, promosyon, kampanya ve benzeri ticari elektronik ileti gönderilmesini ve bu amaçla hizmet aldığı tedarikçilerle ve iş ortaklarıyla paylaşılmasını kabul ediyorum.